कॅलिडोस्कोप

“उठ आता... मग आवरायला उशीर होईल आणि मग मला घाई करत राहशील... ....”

कानावर शब्द पडत असतात ... घरंगळत असतात.

ब्रशवर टुथपेस्ट लावली जाते, ब्रश तोंडात आणि हॉलमधल्या खुर्चीवर बसुन अर्धमिटल्या डोळ्यांना काळसेकरांचं "पायपीट" दिसतं.... अॅटलास दिसतो...

मनात गाणं वाजत राहतं... “बर्फ़िली सर्दियों मे किसी भी पहाड पर वादी मे गुंजती हुयी, खामोशियां सूने...”

तोंडावर पाण्याचे हबके मारुन उरली-सुरली झोप उडवताना अंग शहारतं आणि गोमुखची हाडं गोठवणारी थंडी आठवते.

घड्याळ मात्र वास्तवाचं भान आणून देतं आणि रोजची लोकल पकडण्याचं युद्ध सुरु होतं.

नेहमीच्या जागी उभं राहायला मिळतं. गर्दीचे धक्के खात असताना बाहेरच्या आकाशाचा निळा तुकडा दिसतो. आणि घारी दिसतात. मन म्हणतं अरेच्च्या ... मुलुंड गेलं सुध्दा. आता विक्रोळी येईलच.. बघु खंड्या दिसतोय का... बरेच दिवसात दिसला नाही.. पण तितक्यात पोपट उडुन जाताना दिसतात आणि अचानक कोकणातली सकाळ आठवते. उतरायचं ठिकाण येईपर्यंत मन कोकणात फिरुन येतं.... जंगलाचा ओला वास, ओले कपडे, काळ्याभोर दगडी मुर्तीसमोर असलेला धुपाचा वास. कौलारु देऊळ, भाताची शेतं, मध्येच उडणारे चतुर...आणि पागोळ्या.
मधुनच निळ्या तुकड्यामध्ये दिसणार्‍या पावसाच्या ढगाला म्हणतं, असाच भेटत राहा अधुन मधुन...


“एक्सक्युज मी, आर यु गेटींग डाऊन नाऊ?”

वास्तवाचं भान येतं. दिवस कामाच्या रगाड्यात संपुन जातो... बाहेर संध्याकाळ झाली हेदेखील कंम्प्युटर सांगतो... नाही म्हणायला शिंजीरच्या जोडीने ठरलेल्या वेळी येऊन आवाजाची चाहुल दिलेली असते... पण तरीही स्क्रीनसमोरुन नजर हलतच नाही... पुन्हा तो ट्रेनचा प्रवास... आणि मग आपल्या स्टेशनवर उतरतानाची गर्दी पाहुन मन मात्र कलकत्त्याच्या हावडा स्टेशनवर उतरतं.

बुद्धी मात्र मनाला खेचुन खेचुन घरी आणते आणि दमलाभागला दिवस संपुन जातो... मिटल्या डोळ्यांत स्वप्नं मात्र छांगु लेकवरुन वाहणार्याल थंडगार वार्‍याची असतात... पिल्लांसाठी शोधुन शोधुन खाणं आणणार्‍या ग्रीन बी-इटरची असतात... आणि थंडीच्या रात्री वांगणीला पाहिलेल्या तार्‍यांचीही असतात...

पुर्वप्रसिद्धी : नुक्कड/बुकहंगामा . कॉम

अंधार

चार दिवसानंतर कोणी घरात नसेलच या अंदाजाने स्वत:जवळच्या चावीने दार उघडलं. त्याला जमेल इतपत घर आवरलेलं तिला अर्धवट अंधारात दिसलं. ‘चला... म्हणजे मुड बरा आहे म्हणायचा.’ बॅगा ठेवत आतल्या खोलीत आली आणि लाईट लावणार त्याआधी तिथेच खिळुन राहिली... गुडघ्यात डोकं खुपसुन हमसाहमशी तो रडत होता. धसकुन जवळ जात शक्य तितक्या शांतपणे विचारलं, ‘काय झालं’ तिच्या अनपेक्षित चाहुलीने तो दचकला,

गुदमरल्या आवाजात म्हणाला, ‘तु लौकर कशी? मला वाटलं, जेवुनच येशील’.

‘तुला हे असं एकदम रडायला काय झालं पण?’
‘ते असंच...  ...’
‘... अरे पण मी काय परगावी गेले होते का?’


नजर टाळीत तो कुशीत शिरला, ‘हो, पण तरीही...’

आधी सुट्ट्या कमी त्यात प्रोजेक्ट्स, शुभकार्यं, आजारपणं यात वेळ मिळाला नाही. लग्नानंतर दोन वर्षांनी पहिल्यांदा इतकं राहिलो. माहेरच्या घरी पुन्हा जायचं तर... पुढे काय या विचारानेच ती हैराण झाली.

दुरावा

रात्रीचे अकरा वाजलेत… आजच्या whats app आणि एफ बी च्या जमान्यात माझी बोटं पूर्वी प्रमाणे SMS टाईप करू लागतात फक्त दोनच अक्षरं - GN … SMS पलीकडे पोचतो…


रिप्लाय ची वाट पाहणं सुरु होतं…
एकीकडे तू काय विचार करत असशील याचा मी विचार करत राहतो.
तुला जाऊन तब्बल चार दिवस आणि अठरा तास उलटलेत.

पोचल्यावर लगेच मला फक्त एका शब्दाचं उत्तर 'पोचले.'

निघताना झालेल्या इतक्या मोठ्या भांडणानंतर तुझा sms येणं तसं अनपेक्षितच… पण त्यावर उत्तर द्यायला मी इतका वेळ घेतला त्याला कारणही तसाच आहे… कारण तू रोजच आईशी मात्र तू तब्बल १५-२० मिनिट बोलतेस … आई ते सगळ सांगते आणि वर मलाच टोमणे मारते …कधी मोठी होणार रे तुम्ही दोघं, तू sorry म्हण की. बेस्ट लक पण दिलं नव्हतं तु… ब्ला ब्ला ब्ला…

तुझा राग टिकत नाही माहितीय मला … आता तू फोन करशील न? मग काय म्हणशील?

'काय गरज होती आई समोर त्याच्याबद्दल असं बोलायची… तुला माहितीय मला घराबाहेर पडताना कोणाची कटकट नको असते. आणि आता काय GN करतोस ? किंवा ''माझा पहिला पेपर, पहिली कॉन्फरस याचं काहीच नाहीय तुला मग फक्त GN तरी कशाला ते? किंवा असंही म्हणशील परवा तू एकटाच आईस्क्रीम खाउन आलास ते आईने सांगितलं मला. तेव्हा माझी आठवण आली नाही आता कशाला मस्का मारतोस… "

पण खरं सांगतो चिम्प्ये … ते आईस्क्रीम खाताना मज्जा आली नाही आणि ते अंगावर सांडवलं पण नाही मी. तुला आठवत का लहानपणी मी अशीच खुसपट काढून काढून भांडायचो, बरेचदा तुलाच मार पडायचा. पण मग तरीही काही वेळाने तूच द्दादुड्या करत माझे गाल कधी ओढशील याची वाट बघायचो. 

ट्रीईईंग… तुझाच SMS आला… फोन नाहीच … या सगळ्यातलं तू काहीच म्हणत नाहीस फक्त इतकंच म्हणतेस, "GN "




आता तुला तुझा द्दादु इतका परका वाटतो का? आता सारं काही बदलत 'का' चाललंय ? आपण मोठ्ठे 'का' झालोयेत?

भोग

वय वर्षे ??? अं .... काहीही... लहानच आहे पण ती वयात आलेली आहे इतकं पुरेसं आहे. तिच्यानंतरच्या अजुन तिघी... दिसायला तशी बारीकच पण हवी तिथे आणि हवी तशी भरलेली. लोकांनी दिलेल्या ढगळ कपड्यांतुनही ते दिसतंच की वखवखलेल्या नजरांना... आई-बापांच्या जिवाला नस्ता घोर ! मनाने काहीशी अल्लड, लोकांच्या भाषेत अकलेने कमी.

अशातच दुरच्या गावी लग्न ठरलं तिचं. दोन दिर आणि रोजचा आला-गेला... आई-बाप अकाली गेले होते. बिच्चारी तिघं मुलं एकमेकांच्या आधारानेच वाढली. पण एकुणातच भरगच्च कुटुंब(?) तिच्या मनात प्रसंगाला साजेशी उलघाल...

दिवस उजाडला... लग्न लागलं... आणि दिवस मावळला... रात्र आली.


स्वत:शीच लाजत, स्वत:ला जमेल तसं मेहनतीने शृंगार केला. खोलीत आली. खिडकीशी उभी राहिली... पावलं वाजली... दणकट हात पडला... केलेला शृंगार ओरबाडुन काढत हवं तसं ओरबाडलंन त्याने. सारं काही मिळुन काही मिनिटंच... झाल्या प्रकाराने ती हादरलीच. अंगावरच्या कपड्याचं भान केव्हाच सुटलेलं... तो बाहेर गेलेला तिला समजलं पण डोळे देखील उघडुन बघावं इतकीही ताकद नव्हती...



आणि पुन्हा पावलं वाजली... काहीसं भान आलेली ती कपडे सावरणार तोच पुन्हा.... पण यावेळचा स्पर्श वेगळा होता. काहीसा अजुनच राकट. थोडा जास्तच वेळ लागला का? पण त्या चेहर्‍याकडे देखील तिला पाहता आलं नाही. शक्तीपात होऊन तशीच पडुन राहिली. रात्र सरत होती. पण संपली नव्हती. ती स्फुंदत स्फुंदत खोलीच्या एका कोपर्‍यात बसुन राहिली.



बराच वेळ गेला. पुन्हा पावलं वाजली. मान वर करुन बघण्याऐवजी तिने अजुनच पाय जवळ घेतले. हात गुढघ्यांजवळ घट्ट बांधले. आणि मान खाली खुपसली. जणु काही असं केल्याने जवळ येणारी पावलं दुर जाणार होती. तिच्या उघड्या खाद्यांना हातांचा स्पर्श झाला. हा अजुनच निराळा !!! त्या हातांनी तिला धरुन उभं केलं, जणु पडलेली वस्तु उभी करावी अगदी सहजच असं. मग पुन्हा तेच... पण यानंतर थोडं वेगळं काही झालं. त्याने मग तिला समोर बसवलं. तिच्या गालांमध्ये कडक बोटं रुतवुन तो बर्फासारखा थंड आणि धारदार आवाज इतकंच म्हणाला.



“कुठे बोलशील तर मरशील. याचसाठी आलीस तु. लक्षात ठेव, तुझ्यानंतर अजुन तिघी आहेत. आणि हो, दिवसा आमच्या पोटा-पाण्याचं बघा.”

सभ्य (?)

स्नेहाला आपल्या बुध्दीमत्तेचा तसा सुप्त अहंकारच होता. कधीतरी तो शब्दांतुन व्यक्त व्हायचादेखील. तयार होता होता ती नकळत पुन्हा स्वत:कडे पाहत राहिली.

...

लहानपणी काळा-सावळा रंग आणि उंच मान यामुळे अनेक नावांनी तिला चिडवायचे ते आठवुन तिचंच तिला हसु आलं. आणि आज... आज तिच्या कॉर्पोरेट विश्वात तिला जरा बाचकुनच असतात. आई-बाबांच्या रोजच्या कटकटीमुळे तिने बर्‍याच ठिकाणी अर्थातच ऑनलाईन नाव नोंदवलं होतं आणि अधुन मधुन जमेल तसं मुलांना भेटायचं कामही करत होती. अशातच तिला त्याचं नाव दिसलं. अमृत ! नाव असलेल्या कंपनीत नोकरी करुन पोटा-पाण्यापुरतं कमवत होता. स्वत:चं घर होतं. बाकी सारेच रकाने रिकामे होते. जात-धर्म आणि आई- बाबांच्या रकान्यात मात्र “नॉट अ‍ॅप्लिकेबल” होता. तिला कुतुहुल वाटुन तिने त्याचा स्वत:विषयीचा रकाना वाचला. तिथे फक्त एक ओळ होती. “मुलगी कोणत्याही जाती-धर्माची चालेल.” तिचं कुतुहल अजुन चाळवलं गेलं. तिने त्याला फोन लावला आणि स्वत:बद्दल जुजबी बोलुन घाईने आपण भेटुयात का असंच विचारलं. जागा-वेळ ठरली.

...

आईची हाक ऐकायला आली आणि ती भानावर आली. घाई-घाईने निघुन ती कॉफीशॉपमध्ये पोचली. अमृत आलाच. त्याला ती क्षणभर पाहतच राहिली. रापलेला ओबड-धोबड चेहरा, हॅंगरला अडकवावा तसा धुवट टी-शर्ट आणि तशीच जिन्स, लक्षात येण्याजोगी कमी उंची आणि अतिशय कृश अंगकाठी... त्याला बहुदा अशा नजरेची सवय असावी. ‘अगदीच पाप्याचं पितर आहे हा. सांगितलेली पगाराची रक्कम तरी खरी असेल का?’ तिच्या मनात आलं. पुढच्या औपचारीक गप्पांमध्ये तो अनाथ आहे आणि काहीसा चाचरत, इकडे-तिकडे बघत बोलतो हेही तिच्या लक्षात आलं. अखेरीस इतका वेळ दाबुन ठेवलेला प्रश्न तिने विचारलाच. “पण अमृत, समजायला लागलं आणि तु आश्रमातुन बाहेर पडलास. मग तु इतका मोठ्ठा कसा झालास? शिक्षण वगैरे?”
प्रश्नामागचा तिचा काहीसा खोचक स्वर त्याला उमजला. तो चमकला. मनात उसळलेल्या अनेक भावनांवर ताबा ठेवत शक्य तितक्या स्थिर ठाम आवाजात म्हणाला, “रस्त्यावर कुत्र्यांची पिल्लं जन्माला येतात आणि मोठी होतात. कोणाचं लक्ष देखील जात नाही त्यांच्याकडे. थेट बोलायचं तर लहान अर्भकाला वेळेवर दुध-पाणी मिळालं तर तेही मोठं होतंच. निसर्गनियम आहे हा.” खाडकन मुस्काटात बसल्यासारखी ती बसुन राहिली. क्षणभराने भानावर आली तेव्हा अमृत समोर नव्हता. पण त्याने दोघांच्या कॉफीचे पैसे दिले होते आणि स्नेहाच्या सभ्य म्हणवल्या जाणार्‍या समाजाचा नियम पाळला होता.